De Palmairies van de Draavallei

De Draavallei ligt aan de bovenloop van de Draa en kenmerkt zich door een ketting van oases met woestijn ertussen. De groene band die de oases om de Draa vormen is soms tot 10 km breed. Maar het komt ook voor dat er alleen een droge zanderige bedding is met hier en daar verdorde dadelpalmen, acacia’s en bosjes tamarisken. Het is een toeristisch aantrekkelijk gebied met Agdz, Zagora, Tamegroute en Tagounit als belangrijkste plaatsen. In hun lange geschiedenis vielen de oases soms onder één gezag, maar meestal bestreden ze elkaar. Altijd waren ze echter belangrijke schakels in de Trans Sahara handelsroute die liep van Marrakeh naar de rest van Afrika en vise versa. Bij M’Hamid was bijvoorbeeld het ‘douane kantoor’ waar het goudpoeder uit de Soedan aankwam en munten werden geslagen. De vele Ksars die in de loop van de eeuwen gebouwd waren, werden focuspunten waar de boeren bescherming zochten tegen aanvallen van de nomadenstammen. Ze betaalden er duur voor met land. Zo verviel veel vruchtbaar land van de families die het bewerkten in handen van heersers die zich er hadden gevestigd. Daar is pas in de 20ste eeuw een einde aan gekomen. Het belangrijkste voedsel en de meest complete voedingsbron voor onderweg in de woestijn zijn dadels. De Draavallei wordt daarom ook wel de dadelmand van Marokko genoemd. Er groeien meer dan 18 soorten. Verder wordt er in de oases veel groenten en fruit geproduceerd en henna. Op de tekening is het uitzicht over de oase bij Agdz te zien vanuit de Kasba Des Arts. (19 Marokko)

Verborgen Oasen

De zuidzijde van de Anti Atlas is doorgroefd met door snelstromende rivieren gevormde valleien. De meeste van deze valleien zijn nauw tot zeer nauw. In sommige heeft de regering dammen gelegd om de inmiddels seizoensgebonden of zelfs zeldzame waterstromen er van te weerhouden snel door het zand van de Sahara geabsorbeerd te worden . In plaats daarvan moet het de plaatselijke landbouw helpen voort te bestaan. Het is een precaire balans in het watergebruik en de watervoorraad waarnaar constant gezocht wordt. Maar er zitten valleien tussen waar op de bodem het water eeuwig klatert. Daar vind je bij iedere bocht van de stroom een kleine, nieuwe oase. Een klein paradijsje tussen hoog oprijzende rotswanden. De bewoners zijn zich altijd zeer bewust geweest van de bijzonder positie die ze daar innemen. Ze hebben zich daarnaar gedragen en hebben hun dorpen hoog boven de kruinen van de dadelpalmen gebouwd en daar weer boven, forten. Zoveel klaterend water trekt nieuwsgierigen en kwaadwilligen aan en er is in de nauwe doorgangen door de eeuwen heen veel gevochten: tegen invallen vanuit de Sahara, maar ook tegen elkaar. Onderschrift: Gorges d'Ait Mansour (44 Marokko ZW)