Moulay Idriss stad en heilige

In Volubilis kwam in de achtste eeuw een zekere Moulay Idriss terecht als vluchteling voor het in Bagdad gestichte kalifaat der Abbasiden. Moulay Idriss had de volmaakte afkomst die tot Mohammed de Boodschapper Gods te herleiden was en bezat de eigenschappen die hem de perfecte leider maakte volgens Moslim standaard. Kortom, hij was de juiste man op het juiste moment op de juiste plaats. Hij stichtte dichtbij Volubilis de stad die zijn naam draagt waarvandaan hij de Berberstammen bekeerde tot de Islam en de stamvader werd van de dynastie der Idrissiden.. Hij wordt daarom als belangrijkste heilige van Marokko geëerd. De stad Moulay Idriss ligt verspreid over twee heuvels. Ze liggen als molshopen tussen een vruchtbare vlakte en de beboste Jebel Zerhoun aan de zuidkant van het Rigebergte. Boven de Jebel Zertoun laten de wolken hun kostbare lading vallen en de vlakte wordt doorkruist met rivieren. Aan water (nog) geen gebrek. Voor het gemak van de bewoners werd een netwerk van pijpen aangelegd die de twee heuvels voorzag van water. Deze watervoorziening werkt nog steeds. Her en der zijn openbare waterkranen. In augustus komen pelgrims vanuit alle delen van het land naar Moulay Idriss toe om het festival ter ere van de heilige bij te wonen. Tot voor kort was de stad niet toegankelijk voor ongelovigen, maar nu is alleen het heiligdom, moskee en mausoleum voor ons gesloten. Voor een heilige stad was Moulay Idriss bijzonder toegankelijk en toeristenvriendelijk. Onderschrift: het uitzicht vanaf Moulay Idriss richting Volubilis. Het is gemaakt op één van de terrassen van de Dar Zerhoun de B&B waar wij logeerden en die in eigendom is van een Engelse. (35 Moulay Idriss)

Volubilis

De Romeinen herkenden een goede plek als ze het zagen. De kleine nederzetting midden in de vruchtbare vlakte tussen Midden Atlas en Rifgebergte die ze van de Carthagensen hadden overgenomen werd snel ontwikkeld tot een grote stad: Volubilis. Er kwam een basiliek, een tempel, een triomfboog en natuurlijk de obligate mozaïek vloeren in de vele grote familiehuizen. Warm water voor de badhuizen was ruimschoot voorradig en kwam van de nabijgelegen Jebel Zerhoun. Nadat de stad overging in de handen van plaatselijke stammen bleef het toch nog lange tijd bewoond. Aan het einde van de achtste eeuw kwam er een vluchteling uit Bagdad wonen: Idriss Ibn Abdallah. Hij vestigde Islam voorgoed in de regio en onder zijn inspirerende leiding werd Marokko voor het eerst tot eenheid. Volubilis ontvolkte toen hij een nieuwe stad ontwikkelde op twee molshopen aan de voet van de Jebel Zerhoun: Moulay Idriss. Uiteindelijk werd Volubilis gebruikt als stenen depot door Moulay Ismail voor zijn grote bouwwerken in Meknes. Onderschrift: Geld werd in Volubilis vooral verdiend met de productie van olijfolie. Deze olijfpers is gereconstrueerd. Toen ik zat te tekenen kwamen er drie toeristengroepen langs uit twee olijfolie producerende landen, Frankrijk en Turkije en één land waar ze dol zijn op techniek, Duitsland. Het was interessant te horen wat de te zeggen hadden over de pers. Maar ik werd er niet veel wijzer van. (40 Volubilis)

Stad en platteland

Volubilis was de eerste stad in Marokko. Het is door de Romeinen gesticht en had twee doelen: een landbouw centrum te zijn en een hub voor de jacht op wilde beesten voor de arena’s van Rome. Islam bracht handel, cultuur en bestuur met de daarbij behorende markten en opslagplaatsen, scholen, moskeeën en gerechtshoven, en paleizen en kazernes. Bouw er een muur met poorten omheen voeg er parken aan toe en je hebt een stad. Marokko heeft vier grote zogenaamde Koningssteden: Marrakesh, Meknes, Fes en Rabat. Ieder van deze steden is ooit hoofdstad geweest en Rabat is het nog. Het grootste deel van Marokko is platteland. Toen en nu. Mensen leven op het platteland meestal erg geïsoleerd en in een cocon van eigen tradities. Vanuit het perspectief van de stadsbewoner wordt het als problematisch gezien. De koning heeft daarom een decreet uitgevaardigd dat ieder dorp recht heeft op een geasfalteerde verbinding met de buitenwereld. De implementatie daarvan zal nog wel duren. Aan de positieve kant van het spectrum staat dat het dagelijks leven op het platteland nauw verbonden is met het landschap en met wat het klimaat biedt. Het leven wordt niet geleefd ondanks de omgeving maar dankzij de omgeving. Het is een onderscheid dat Ibn Khaldoun in zijn Geschiedenis van de Wereld al in de 14de eeuw zo belangrijk vond dat hij er hele theorieën op los heeft gelaten. Mensen die in de steden wonen hebben volgens hem alle contact met ‘de natuur’ en het ‘natuurlijke leven’ verloren en zijn daardoor ongezonder, perverser en corrupter dan bijvoorbeeld de ‘eenvoudig’ levende Bedoeïen. Klinkt dat bekend in de oren? Onderschrift: Imlil: het einde van de geplaveide weg en het kruispunt vanwaar de paden naar diverse bestemmingen in de bergen voeren. Twee dames zijn net met de bus aangekomen en wachten op het laden van de muilezels zodat ze hun inkopen of bezittingen naar hun bestemming kunnen brengen. 56 Marokko